Verdiepende keuzeanalyse

Wat verandert de beslissing in de praktijk?

Deze verdieping vult de gecontroleerde gegevens hierboven aan. Veranderlijke voorwaarden blijven gekoppeld aan de vermelde bron en controledatum.

Direct antwoord: een salarissoftwareleverancier of salarisbureau dat uw loonadministratie uitvoert volgens uw instructies, is onder de AVG een verwerker; u blijft als werkgever verwerkingsverantwoordelijke en sluit met die partij een verwerkersovereenkomst. Dat volgt uit het voorbeeld "loonadministratie" in de EDPB-richtsnoeren 07/2020 van de Europese privacytoezichthouders. De bank die het salaris uitbetaalt en een accountant die uw jaarrekening controleert, zijn wél zelf verantwoordelijk voor hun verwerking.

Voor wie: werkgevers en accountantskantoren die salarissoftware of een salarisbureau kiezen en hun AVG-afspraken willen regelen. Niet voor wie zelf de loonstrook maakt zonder externe partij: dan bent u de enige verantwoordelijke, en draait het om beveiliging en bewaartermijnen.

De toets: wie bepaalt doel en wezenlijke middelen?

De EDPB-richtsnoeren 07/2020 leggen de grens bij de vraag wie het doel en de wezenlijke middelen van de verwerking bepaalt: welke gegevens, hoelang, wie toegang krijgt en van wie. Niet-wezenlijke middelen, zoals welke software of welke beveiligingsmaatregelen, mag een verwerker zelf kiezen zonder verantwoordelijke te worden.

Toegepast op de loonadministratie:

PartijRolWaarom
Werkgeververwerkingsverantwoordelijkebepaalt wie betaald wordt, welke bedragen, wanneer en hoelang gegevens bewaard worden
Salarissoftware (SaaS)verwerkerverwerkt de loongegevens namens de werkgever
Salarisbureau dat volgens instructies verloontverwerkervolgt de instructies van de werkgever en mag de gegevens niet voor eigen doelen gebruiken
Bank die het salaris betaaltverwerkingsverantwoordelijkebepaalt zelf welke gegevens nodig zijn voor de betaling
Accountant die de jaarrekening controleertmeestal verwerkingsverantwoordelijkebepaalt zelf, op grond van de wettelijke regels voor de controle, welke gegevens en hoelang

Bron: voorbeelden "Loonadministratie", "Betalingen door de bank" en "Accountants" in de EDPB-richtsnoeren 07/2020 (versie 2.0, gelezen op 28 oktober 2026).

De nuance bij accountants en administratiekantoren

Een accountantskantoor dat audits uitvoert, is volgens de EDPB verwerkingsverantwoordelijke. Maar geeft een klant zeer gedetailleerde instructies voor een taak waarvoor de wet het kantoor geen eigen verplichtingen oplegt, dan kan het kantoor verwerker zijn. Een administratiekantoor dat voor u verloont, valt dus meestal onder het voorbeeld van de loonbeheerder (verwerker); hetzelfde kantoor dat later uw jaarrekening controleert, kan voor die taak verantwoordelijke zijn. Leg per dienst vast welke rol geldt.

Wat u regelt met een verwerker

  1. Een verwerkersovereenkomst met onderwerp, duur, aard en doel van de verwerking, soorten gegevens en categorieën betrokkenen. Bij salarissoftware zit die meestal in de voorwaarden; lees hem na.
  2. Instructies over bewaren. De loonadministratie bewaart u fiscaal 7 jaar, volgens de Belastingdienst; andere personeelsgegevens vaak korter, zie de Autoriteit Persoonsgegevens.
  3. Subverwerkers. Vraag welke andere partijen (hosting, ondertekening, bank) de leverancier inschakelt.
  4. Export bij vertrek. Spreek af dat u alle loongegevens kunt meenemen als u overstapt; zie ook bewaartermijn salarisadministratie.

Wanneer een salarisverwerker zelf verantwoordelijke wordt

Gebruikt de leverancier of het bureau uw loongegevens voor eigen doelen, bijvoorbeeld voor eigen benchmarks of marketing, dan bepaalt hij voor die verwerking zelf het doel en wordt hij voor die verwerking als verwerkingsverantwoordelijke beschouwd. Volgens de EDPB schendt een verwerker die buiten de instructies gaat daarmee de AVG (artikel 28, lid 10) en kan hij daarvoor worden bestraft. Vraag daarom bij de keuze van salarissoftware uitdrukkelijk of loongegevens buiten uw opdracht worden gebruikt, ook geanonimiseerd.

Veelgestelde vragen

Is een salarisbureau verwerker of verwerkingsverantwoordelijke?
Verwerker, als het de salarissen verwerkt volgens uw instructies over wie, wat, wanneer en hoelang. Volgens de EDPB-richtsnoeren 07/2020 blijft het verwerker, ook als het zelf de software en de interne toegang kiest, zolang het niet buiten uw instructies gaat.
Heb ik een verwerkersovereenkomst nodig met mijn salarissoftware?
Ja. De leverancier verwerkt loongegevens van uw werknemers namens u; leg dat vast in een verwerkersovereenkomst, meestal onderdeel van de algemene voorwaarden van de software.
Is mijn accountant verwerker?
Bij een controle van de jaarrekening meestal niet: het accountantskantoor bepaalt dan zelf welke gegevens het nodig heeft en hoe lang het die bewaart, en is volgens de EDPB verwerkingsverantwoordelijke. Bij zeer gedetailleerde instructies zonder wettelijke taak kan het verwerker zijn.

Controleerbaar

Bronnen voor deze analyse

4 bronnen
  1. officialRichtsnoeren 07/2020 over de begrippen verwerkingsverantwoordelijke en verwerker in de AVG (versie 2.0)Europees Comité voor gegevensbescherming (EDPB) • gecontroleerd 28 oktober 2026 • ondersteunt: Voorbeeld loonadministratie: een loonbeheerder die salarissen betaalt volgens duidelijke instructies van de werkgever is verwerker, ook als hij zelf software en interne toegang kiest; de bank die betaalt is verwerkingsverantwoordelijke; een accountantskantoor dat audits uitvoert is verwerkingsverantwoordelijke, maar kan verwerker zijn bij zeer gedetailleerde instructies zonder wettelijke taak.
    Open bron ↗
  2. regulatorAlgemene verordening gegevensbeschermingAutoriteit Persoonsgegevens • gecontroleerd 4 augustus 2026 • ondersteunt: Reikwijdte en voorwaarden uit Algemene verordening gegevensbescherming.
    Open bron ↗
  3. regulatorPersoneelsdossier: bewarenAutoriteit Persoonsgegevens • gecontroleerd 28 oktober 2026 • ondersteunt: Gegevens uit de salarisadministratie en arbeidsovereenkomsten 7 jaar na uitdiensttreding; loonbelastingverklaringen en Model Opgaaf 5 jaar na einde dienstverband; kopie ID 5 jaar; gegevens zonder wettelijke termijn in de regel maximaal 2 jaar na uitdiensttreding.
    Open bron ↗
  4. officialHoelang moet u gegevens bewaren?Belastingdienst • gecontroleerd 27 oktober 2026 • ondersteunt: De loonadministratie is een basisgegeven met een bewaartermijn van 7 jaar; gegevens over onroerende zaken 10 jaar.
    Open bron ↗